{"id":16642,"date":"2025-03-27T16:10:00","date_gmt":"2025-03-27T19:10:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/?page_id=16642"},"modified":"2025-11-19T17:05:28","modified_gmt":"2025-11-19T20:05:28","slug":"mariateresa-santander","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/en\/mariateresa-santander\/","title":{"rendered":"(Espa\u00f1ol) Acad\u00e9micos"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"16642\" class=\"elementor elementor-16642\" data-elementor-post-type=\"page\">\n\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-89d4b29 elementor-section-full_width elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"89d4b29\" data-element_type=\"section\" data-settings=\"{&quot;jet_parallax_layout_list&quot;:[]}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-ffaa7ce\" data-id=\"ffaa7ce\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0efa5b1 elementor-widget elementor-widget-smartslider3\" data-id=\"0efa5b1\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"smartslider3.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-smartslider\"><\/div>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-b917c91 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"b917c91\" data-element_type=\"section\" data-settings=\"{&quot;jet_parallax_layout_list&quot;:[]}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-50 elementor-top-column elementor-element elementor-element-d3573fe\" data-id=\"d3573fe\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-de3e502 elementor-widget__width-initial elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"de3e502\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.22.0 - 26-06-2024 *\/\n.elementor-widget-image{text-align:center}.elementor-widget-image a{display:inline-block}.elementor-widget-image a img[src$=\".svg\"]{width:48px}.elementor-widget-image img{vertical-align:middle;display:inline-block}<\/style>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"1000\" height=\"1248\" src=\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander.jpg\" class=\"elementor-animation-shrink attachment-full size-full wp-image-16322\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander.jpg 1000w, https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander-240x300.jpg 240w, https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander-821x1024.jpg 821w, https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander-768x958.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-180bc6b elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"180bc6b\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.22.0 - 26-06-2024 *\/\n.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-stacked .elementor-drop-cap{background-color:#69727d;color:#fff}.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-framed .elementor-drop-cap{color:#69727d;border:3px solid;background-color:transparent}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap{margin-top:8px}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap-letter{width:1em;height:1em}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap{float:left;text-align:center;line-height:1;font-size:50px}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap-letter{display:inline-block}<\/style>\t\t\t\t<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"color: #07abab;\"><strong><span style=\"font-size: 25px;\"><span style=\"font-family: helvetica;\">Dra. <\/span><span style=\"font-family: helvetica;\">Mar\u00eda Teresa Santander Gana<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/p><p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 20px; color: #000000;\">Profesora Titular<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-50 elementor-top-column elementor-element elementor-element-20a5d12\" data-id=\"20a5d12\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bcc2b7b elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"bcc2b7b\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<h2><span style=\"font-family: helvetica; color: #07abab; font-size: 20px;\"><b>Grados Acad\u00e9micos:<\/b><\/span><\/h2><ul><li aria-level=\"1\"><p><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Doctora en Filosof\u00eda y Ciencias de la Educaci\u00f3n. Universidad de Valencia, Espa\u00f1a <\/span><\/p><\/li><\/ul><h2><span style=\"font-family: helvetica; color: #07abab; font-size: 20px;\"><b>\u00c1reas de Especializaci\u00f3n:<\/b><\/span><\/h2><ul><li style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; font-size: 17px; color: #000000;\">Ciencia, Tecnolog\u00eda y Sociedad (CTS)<\/span><\/li><li style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; font-size: 17px; color: #000000;\">Filosof\u00eda de la T\u00e9cnica y la Tecnolog\u00eda<\/span><\/li><li style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; font-size: 17px; color: #000000;\">Ingenier\u00eda y CTS: el rol de las TICs y la participaci\u00f3n de mujeres en carreras STEM<\/span><\/li><li style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; font-size: 17px; color: #000000;\">Educaci\u00f3n en Ingenier\u00eda: competencias informacionales, innovaci\u00f3n y emprendimiento<\/span><\/li><\/ul><div><div><span style=\"font-family: helvetica;\"><span style=\"color: #000000;\"><span style=\"font-size: 17px;\">\u00a0<\/span><\/span><strong style=\"font-size: 13px; color: #24aba6;\"><span style=\"font-size: 20px; word-spacing: 1px;\">Contacto<\/span><\/strong><\/span><\/div><p><span style=\"color: #000000; font-family: helvetica;\"><span style=\"font-size: 14px;\"><span style=\"color: #24aba6;\"><a style=\"color: #24aba6;\" href=\"mailto:mariateresa.santander@usach.cl\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong><span style=\"font-size: 17px;\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-22316\" src=\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/buz_1.png\" alt=\"\" width=\"35\" height=\"28\" \/>mariateresa.santander@usach.cl<\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/span><\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-33117e8 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"33117e8\" data-element_type=\"section\" data-settings=\"{&quot;jet_parallax_layout_list&quot;:[],&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-7c6eada\" data-id=\"7c6eada\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-05badd0 elementor-widget__width-initial elementor-tabs-view-vertical elementor-widget elementor-widget-tabs\" data-id=\"05badd0\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"tabs.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.22.0 - 26-06-2024 *\/\n.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-vertical .elementor-tabs-wrapper{width:25%;flex-shrink:0}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-vertical .elementor-tab-desktop-title.elementor-active{border-inline-end-style:none}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-vertical .elementor-tab-desktop-title.elementor-active:after,.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-vertical .elementor-tab-desktop-title.elementor-active:before{height:999em;width:0;right:0;border-inline-end-style:solid}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-vertical .elementor-tab-desktop-title.elementor-active:before{top:0;transform:translateY(-100%)}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-vertical .elementor-tab-desktop-title.elementor-active:after{top:100%}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-horizontal .elementor-tab-desktop-title{display:table-cell}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-horizontal .elementor-tab-desktop-title.elementor-active{border-bottom-style:none}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-horizontal .elementor-tab-desktop-title.elementor-active:after,.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-horizontal .elementor-tab-desktop-title.elementor-active:before{bottom:0;height:0;width:999em;border-bottom-style:solid}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-horizontal .elementor-tab-desktop-title.elementor-active:before{right:100%}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-horizontal .elementor-tab-desktop-title.elementor-active:after{left:100%}.elementor-widget-tabs .elementor-tab-content,.elementor-widget-tabs .elementor-tab-title,.elementor-widget-tabs .elementor-tab-title:after,.elementor-widget-tabs .elementor-tab-title:before,.elementor-widget-tabs .elementor-tabs-content-wrapper{border:1px #d5d8dc}.elementor-widget-tabs .elementor-tabs{text-align:start}.elementor-widget-tabs .elementor-tabs-wrapper{overflow:hidden}.elementor-widget-tabs .elementor-tab-title{cursor:pointer;outline:var(--focus-outline,none)}.elementor-widget-tabs .elementor-tab-desktop-title{position:relative;padding:20px 25px;font-weight:700;line-height:1;border:solid transparent}.elementor-widget-tabs .elementor-tab-desktop-title.elementor-active{border-color:#d5d8dc}.elementor-widget-tabs .elementor-tab-desktop-title.elementor-active:after,.elementor-widget-tabs .elementor-tab-desktop-title.elementor-active:before{display:block;content:\"\";position:absolute}.elementor-widget-tabs .elementor-tab-desktop-title:focus-visible{border:1px solid #000}.elementor-widget-tabs .elementor-tab-mobile-title{padding:10px;cursor:pointer}.elementor-widget-tabs .elementor-tab-content{padding:20px;display:none}@media (max-width:767px){.elementor-tabs .elementor-tab-content,.elementor-tabs .elementor-tab-title{border-style:solid solid none}.elementor-tabs .elementor-tabs-wrapper{display:none}.elementor-tabs .elementor-tabs-content-wrapper{border-bottom-style:solid}.elementor-tabs .elementor-tab-content{padding:10px}}@media (min-width:768px){.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-vertical .elementor-tabs{display:flex}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-vertical .elementor-tabs-wrapper{flex-direction:column}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-vertical .elementor-tabs-content-wrapper{flex-grow:1;border-style:solid solid solid none}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-view-horizontal .elementor-tab-content{border-style:none solid solid}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-alignment-center .elementor-tabs-wrapper,.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-alignment-end .elementor-tabs-wrapper,.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-alignment-stretch .elementor-tabs-wrapper{display:flex}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-alignment-center .elementor-tabs-wrapper{justify-content:center}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-alignment-end .elementor-tabs-wrapper{justify-content:flex-end}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-alignment-stretch.elementor-tabs-view-horizontal .elementor-tab-title{width:100%}.elementor-widget-tabs.elementor-tabs-alignment-stretch.elementor-tabs-view-vertical .elementor-tab-title{height:100%}.elementor-tabs .elementor-tab-mobile-title{display:none}}<\/style>\t\t<div class=\"elementor-tabs\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-tabs-wrapper\" role=\"tablist\" >\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div id=\"elementor-tab-title-6001\" class=\"elementor-tab-title elementor-tab-desktop-title\" aria-selected=\"true\" data-tab=\"1\" role=\"tab\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-tab-content-6001\" aria-expanded=\"false\">Biograf\u00eda<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div id=\"elementor-tab-title-6002\" class=\"elementor-tab-title elementor-tab-desktop-title\" aria-selected=\"false\" data-tab=\"2\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"elementor-tab-content-6002\" aria-expanded=\"false\">Investigaci\u00f3n<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div id=\"elementor-tab-title-6003\" class=\"elementor-tab-title elementor-tab-desktop-title\" aria-selected=\"false\" data-tab=\"3\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"elementor-tab-content-6003\" aria-expanded=\"false\">Publicaciones<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div id=\"elementor-tab-title-6004\" class=\"elementor-tab-title elementor-tab-desktop-title\" aria-selected=\"false\" data-tab=\"4\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"elementor-tab-content-6004\" aria-expanded=\"false\">Docencia<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<div class=\"elementor-tabs-content-wrapper\" role=\"tablist\" aria-orientation=\"vertical\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-tab-title elementor-tab-mobile-title\" aria-selected=\"true\" data-tab=\"1\" role=\"tab\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-tab-content-6001\" aria-expanded=\"false\">Biograf\u00eda<\/div>\n\t\t\t\t\t<div id=\"elementor-tab-content-6001\" class=\"elementor-tab-content elementor-clearfix\" data-tab=\"1\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"elementor-tab-title-6001\" tabindex=\"0\" hidden=\"false\"><p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">La Dra. Mar\u00eda Teresa Santander Gana es Profesora Titular y Secretaria Acad\u00e9mica de la Facultad de Ingenier\u00eda en la USACH. Es Doctora en Filosof\u00eda y Ciencias de la Educaci\u00f3n por la Universidad de Valencia, con una vasta trayectoria en Ciencia, Tecnolog\u00eda y Sociedad (CTS), Filosof\u00eda de la Tecnolog\u00eda y Educaci\u00f3n en Ingenier\u00eda. Tambi\u00e9n es Ingeniera Civil Industrial por la Universidad de Santiago de Chile.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Ha dirigido y participado en proyectos de investigaci\u00f3n sobre competencias informacionales, innovaci\u00f3n en educaci\u00f3n y el impacto de la tecnolog\u00eda en la sociedad. Sus estudios han sido publicados en revistas indexadas y ha editado libros sobre educaci\u00f3n e innovaci\u00f3n.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">En docencia, ha impartido cursos en pregrado y postgrado sobre sistemas de informaci\u00f3n, gesti\u00f3n tecnol\u00f3gica y filosof\u00eda de la ciencia. Adem\u00e1s, ha dirigido tesis de mag\u00edster y doctorado en Chile y el extranjero.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Su liderazgo en la Facultad de Ingenier\u00eda ha sido clave para la modernizaci\u00f3n de la educaci\u00f3n en ingenier\u00eda y la promoci\u00f3n de la participaci\u00f3n femenina en STEM.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify;\">\u00a0<\/p><\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-tab-title elementor-tab-mobile-title\" aria-selected=\"false\" data-tab=\"2\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"elementor-tab-content-6002\" aria-expanded=\"false\">Investigaci\u00f3n<\/div>\n\t\t\t\t\t<div id=\"elementor-tab-content-6002\" class=\"elementor-tab-content elementor-clearfix\" data-tab=\"2\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"elementor-tab-title-6002\" tabindex=\"0\" hidden=\"hidden\"><p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Proyectos con Fondos Internos<\/b><\/span><\/p><ul style=\"text-align: justify;\"><li><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Responsable<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 PID-VRA USACH (2020-2021). Recurso did\u00e1ctico para el desarrollo de la competencia informacional en estudiantes de Ingenier\u00eda.<\/span><\/span><\/li><li><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Responsable<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 Departamento de Ingenier\u00eda Industrial (2018-2022). Las competencias informacionales del profesorado y estudiantes en ingenier\u00eda<\/span><\/span><\/li><li><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Responsable<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 Fondo VIME 0193 (2018-2019). Proyecto Sistema de monitoreo y control para el adulto mayor en Villa Portales<\/span><\/span><\/li><li><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Alterna<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 Proyecto REDES Conicyt \u201cIsolated energy Communities (Creaci\u00f3n de redes de colaboraci\u00f3n entre centros de Conicyt) (2014-2015). Comunidades Energ\u00e9ticas Aisladas (CEAs) en Chile, y particularmente en la Patagonia aisenina<\/span><\/span><\/li><li><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Alterna<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 Proyecto DICYT 031473PB (2014-2015). Technology&#8217;s women: promoting their presence and overcoming stereotypes. A new approach from an interdisciplinary perspective<\/span><\/span><\/li><li><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Responsable<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 Proyecto DICYT 061015SG (2009-2012). Identificaci\u00f3n y An\u00e1lisis de la percepci\u00f3n de la ciencia y la tecnolog\u00eda en las carreras de ingenier\u00eda civil de la Universidad de Santiago de Chile<\/span><\/span><\/li><li><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Responsable<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 Proyecto DICYT 069917SG (2002-2004). El estudio de la tecnolog\u00eda y del riesgo tecnol\u00f3gico en los proyectos tecnol\u00f3gicos desde una \u00f3ptica no convencional: una aproximaci\u00f3n metodol\u00f3gica<\/span><\/span><\/li><li style=\"list-style-type: none;\">\u00a0<\/li><\/ul><p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Proyectos con Fondos Externos<\/b><\/span><\/p><ul><li style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Principal<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 FONDO DEL PATRIMONIO CULTURAL 38037 (2021-2023). Revitalizaci\u00f3n cultural de las bodegas portuarias del R\u00edo Ib\u00e1\u00f1ez: recuperando la historia.<\/span><\/span><\/li><li style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Principal<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 Voucher de Innovaci\u00f3n de CORFO INNOVA CHILE (2018-2019). Innovaci\u00f3n en la Industria del Pan Tradicional y en Panes Libre de Gluten: Prototipos Kayta-Mass, Selecci\u00f3n y Producci\u00f3n de Co-cultivos de microorganismos para masas madres estabilizadoras<\/span><\/span><\/li><li style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Principal<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 FONDART Regional 424143 (2017-2018). R\u00edo Ib\u00e1\u00f1ez y la construcci\u00f3n de identidad a trav\u00e9s de la alfarer\u00eda.<\/span><\/span><\/li><li style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Principal<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 Proyecto de Innovaci\u00f3n Gobierno Regional Concurso Fondo de Innovaci\u00f3n para la Competitividad (FIC) Ays\u00e9n 2017, BIP 40000483-0 (2017- 2018). Innovaci\u00f3n de Producto en cer\u00e1mica de Pto. Ib\u00e1\u00f1ez.<\/span><\/span><\/li><li style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Principal<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 Proyecto Flipped Learning, CORFO en el marco del Proyecto 14EN14ENI2-26905 \u201cIngenier\u00eda 2030\u201d (2018). Tensiones \u00e9ticas en ingenier\u00eda: indagaci\u00f3n en el caso Puente Cau Cau, \u00bfun error en la ingenier\u00eda?<\/span><\/span><\/li><li style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora Principal<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013Voucher de Innovaci\u00f3n de CORFO INNOVA CHILE (2016-2017). Desarrollo de un m\u00e9todo para la elaboraci\u00f3n y producci\u00f3n de dulce de leche artesanal saludable<\/span><\/span><\/li><li style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: helvetica; color: #000000; font-size: 17px;\"><b>Investigadora P<span style=\"font-size: 17px;\">rincipal<\/span><\/b><span style=\"font-weight: 400;\"><span style=\"font-size: 17px;\"> \u2013 GORE FIC RM. Gobierno Regional Metropolitano de Santiago. B<\/span>IP:30195872-0 (2013-2016). Innovaci\u00f3n de producto: agregaci\u00f3n de valor, ampliaci\u00f3n y profundizaci\u00f3n de la oferta de productos de pymes manufactureras de la Regi\u00f3n de Metropolitana<\/span><\/span><\/li><\/ul><\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-tab-title elementor-tab-mobile-title\" aria-selected=\"false\" data-tab=\"3\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"elementor-tab-content-6003\" aria-expanded=\"false\">Publicaciones<\/div>\n\t\t\t\t\t<div id=\"elementor-tab-content-6003\" class=\"elementor-tab-content elementor-clearfix\" data-tab=\"3\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"elementor-tab-title-6003\" tabindex=\"0\" hidden=\"hidden\"><h2 style=\"text-align: justify;\"><span style=\"color: #000000;\"><strong><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica;\">Publicaciones y Congresos:<\/span><\/strong><\/span><\/h2><h3 style=\"text-align: justify;\"><span style=\"color: #000000;\"><strong><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica;\">Art\u00edculos en Revistas Indexadas (WoS y Scopus)<\/span><\/strong><\/span><\/h3><ul style=\"text-align: justify;\"><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Santander Gana, M.T., Rom\u00e1n Cort\u00e9s, A.I., Morales Morgado, E.M. (2024). Factores claves en el desarrollo de las competencias informacionales en Ingenier\u00eda. Education in the Knowledge Society (EKS), 25, e31170. <span style=\"color: #07abab;\"><strong><a style=\"color: #07abab;\" href=\"https:\/\/doi.org\/10.14201\/eks.31170\">DOI<\/a><\/strong><\/span><\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Santander Gana, M.T., Morales Morgado, E.M., Rom\u00e1n Cort\u00e9s, A.I. (2022). Estudio sobre las competencias informacionales autopercibidas en estudiantes de ingenier\u00eda. South Florida Journal of Development.<span style=\"color: #07abab;\"><strong><a style=\"color: #07abab;\" href=\"https:\/\/doi.org\/10.46932\/sfjdv3n6-067\">DOI<\/a><\/strong><\/span><\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Santander Gana, M.T., Herrera, C. (2021). Sobre el movimiento social en Chile: contextos y caracter\u00edsticas del estallido social. Revista Internacional de los Estudios Vascos (RIEV), 66(1-2), 253-263.<\/span><\/li><\/ul><p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"color: #000000;\"><strong><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica;\">Ponencias en Congresos Internacionales<\/span><\/strong><\/span><\/p><ul><li style=\"text-align: justify;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Mar\u00eda Teresa Santander Gana y An\u00edbal Rom\u00e1n (2021). \u201cEstudio sobre las competencias informacionales autopercibidas en estudiantes de ingenier\u00eda\u201d, en Anales del XXXIII Congreso Chileno de Educaci\u00f3n en Ingenier\u00eda, Valdivia. SOCHEDI_2021.<\/span><\/li><li style=\"text-align: justify;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Mar\u00eda Teresa Santander Gana y Claudio Herrera Figueroa (2019). \u201cModelo de intervenci\u00f3n tecnol\u00f3gico consensuado: la sustentabilidad y su transferencia a otras problem\u00e1ticas. El caso de Coyhaique\u201d, en Anales del XV Congreso Internacional de Tecnolog\u00eda, Conocimiento y Sociedad, 11-12 de marzo de 2019, CosmoCaixa Barcelona, Espa\u00f1a. Tecno-Soc.com_20219.<\/span><\/li><li style=\"text-align: justify;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Mar\u00eda Teresa Santander y Alejandro Ochoa (2017). \u201cLa ingenier\u00eda en tiempos de globalizaci\u00f3n: del af\u00e1n de uso a la \u00e9tica del cuidado\u201d, en Anales del XXX Congreso Chileno de Educaci\u00f3n en Ingenier\u00eda de la Sociedad Chilena de Educaci\u00f3n en Ingenier\u00eda y la Facultad de Ciencias de la 5 Universidad Mayor, tema: \u201cEl desaf\u00edo de la interdisciplinariedad en Ingenier\u00eda y su impacto en la formaci\u00f3n profesional\u201d, Santiago de Chile los d\u00edas 4,5 y 6 de octubre de 2017. SOCHEDI_2017.<\/span><\/li><\/ul><p><span style=\"font-size: 17px;\"><strong><span style=\"font-family: helvetica;\"><span style=\"color: #000000;\">Puede encontrar todas sus publicaciones<\/span> <a href=\"https:\/\/orcid.org\/0000-0002-8228-1613\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"color: #24aba6;\">aqu\u00ed<\/span><\/a><\/span><\/strong><\/span><\/p><\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-tab-title elementor-tab-mobile-title\" aria-selected=\"false\" data-tab=\"4\" role=\"tab\" tabindex=\"-1\" aria-controls=\"elementor-tab-content-6004\" aria-expanded=\"false\">Docencia<\/div>\n\t\t\t\t\t<div id=\"elementor-tab-content-6004\" class=\"elementor-tab-content elementor-clearfix\" data-tab=\"4\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"elementor-tab-title-6004\" tabindex=\"0\" hidden=\"hidden\"><h3><strong><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Pregrado\u00a0<\/span><\/strong><\/h3><ul><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Ingenier\u00eda de Sistemas<\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Sistemas de Informaci\u00f3n Administrativos<\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Tecnolog\u00eda de la Informaci\u00f3n<\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Teor\u00eda de Sistemas<\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Proyecto de Ingenier\u00eda<\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Emprendimiento y Gesti\u00f3n Tecnol\u00f3gica<\/span><\/li><\/ul><h3><strong><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Postgrado<\/span><\/strong><\/h3><ul><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Filosof\u00eda de las Ciencias (Doctorado en Ciencias de la Ingenier\u00eda)<\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Gesti\u00f3n Tecnol\u00f3gica (Mag\u00edster en Ciencias de la Ingenier\u00eda e Innovaci\u00f3n Tecnol\u00f3gica)<\/span><\/li><\/ul><p><strong><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Gesti\u00f3n Acad\u00e9mica<\/span><\/strong><\/p><ul><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Secretaria Acad\u00e9mica, Facultad de Ingenier\u00eda (actualmente)<\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Directora del Mag\u00edster en Ciencias de la Ingenier\u00eda, menci\u00f3n Ingenier\u00eda Industrial. Departamento de Ingenier\u00eda Industrial.<\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Directora del Centro Integraci\u00f3n Ingenier\u00eda Sociedad (CIIS). Facultad de Ingenier\u00eda.<\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Subdirectora Docente, Departamento de Ingenier\u00eda Industrial<\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Directora del Centro de Innovaci\u00f3n y Transferencia Tecnol\u00f3gica (INNOVO USACH).<\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Directora Acad\u00e9mica del Mag\u00edster Gesti\u00f3n Tecnol\u00f3gica, menci\u00f3n en Biotecnolog\u00eda por la Facultad de Ingenier\u00eda.<\/span><\/li><li aria-level=\"1\"><span style=\"font-size: 17px; font-family: helvetica; color: #000000;\">Directora Acad\u00e9mica del Diplomado Educaci\u00f3n y Gesti\u00f3n de Proyectos Tecnol\u00f3gicos. Departamento de Ingenier\u00eda Industrial.<\/span><\/li><\/ul><\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-eeb6824 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"eeb6824\" data-element_type=\"section\" data-settings=\"{&quot;jet_parallax_layout_list&quot;:[],&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;,&quot;background_motion_fx_motion_fx_scrolling&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;background_motion_fx_translateX_effect&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;background_motion_fx_translateX_direction&quot;:&quot;negative&quot;,&quot;background_motion_fx_translateX_speed&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:0,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;background_motion_fx_translateX_affectedRange&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;%&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:{&quot;start&quot;:0,&quot;end&quot;:100}},&quot;background_motion_fx_devices&quot;:[&quot;desktop&quot;,&quot;tablet&quot;,&quot;mobile&quot;]}\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-background-overlay\"><\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-fac20bc\" data-id=\"fac20bc\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-db142b9 elementor-widget__width-initial elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"db142b9\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.22.0 - 26-06-2024 *\/\n.elementor-heading-title{padding:0;margin:0;line-height:1}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title[class*=elementor-size-]>a{color:inherit;font-size:inherit;line-height:inherit}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-small{font-size:15px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-medium{font-size:19px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-large{font-size:29px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-xl{font-size:39px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-xxl{font-size:59px}<\/style><h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">El cuerpo acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial de la USACH destaca por su excelencia en docencia e investigaci\u00f3n, con experiencia en optimizaci\u00f3n, gesti\u00f3n y an\u00e1lisis de datos, vincul\u00e1ndose activamente con la industria.<\/h2>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-f046c5e elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"f046c5e\" data-element_type=\"section\" data-settings=\"{&quot;jet_parallax_layout_list&quot;:[]}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-1368ff9\" data-id=\"1368ff9\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dra. Mar\u00eda Teresa Santander Gana Profesora Titular Grados Acad\u00e9micos: Doctora en Filosof\u00eda y Ciencias de la Educaci\u00f3n. Universidad de Valencia, Espa\u00f1a \u00c1reas de Especializaci\u00f3n: Ciencia, Tecnolog\u00eda y Sociedad (CTS) Filosof\u00eda de la T\u00e9cnica y la Tecnolog\u00eda Ingenier\u00eda y CTS: el rol de las TICs y la participaci\u00f3n de mujeres en &hellip; <a class=\"readmore\" href=\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/en\/mariateresa-santander\/\">Seguir Leyendo <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"template\/template-landing-page-vc.php","meta":{"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v23.0 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Cuerpo Acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Cuerpo Acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Cuerpo Acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Cuerpo Acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Departamento de Ingenier\u00eda Industrial Universidad de Santiago\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/web.facebook.com\/Depto.Ingenieria.industrial.UdeSantiagodeChile?_rdc=1&amp;_rdr\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-11-19T20:05:28+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander.jpg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"6 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/\",\"url\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/\",\"name\":\"Cuerpo Acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander.jpg\",\"datePublished\":\"2025-03-27T19:10:00+00:00\",\"dateModified\":\"2025-11-19T20:05:28+00:00\",\"description\":\"Cuerpo Acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"[:es]Acad\u00e9micos[:]\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/\",\"name\":\"Departamento de Ingenier\u00eda Industrial Universidad de Santiago\",\"description\":\"Otro sitio realizado con WordPress\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/#organization\",\"name\":\"Departamento de Ingenier\u00eda Industrial Universidad de Santiago\",\"url\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/cropped-favicon_usach-01.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/cropped-favicon_usach-01.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Departamento de Ingenier\u00eda Industrial Universidad de Santiago\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/web.facebook.com\/Depto.Ingenieria.industrial.UdeSantiagodeChile?_rdc=1&_rdr\",\"https:\/\/www.linkedin.com\/in\/departamento-ingeniera-industrial-usach-94780711b\/\",\"https:\/\/www.instagram.com\/ingenieria_industrial_usach\/\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Cuerpo Acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial","description":"Cuerpo Acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Cuerpo Acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial","og_description":"Cuerpo Acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial","og_url":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/","og_site_name":"Departamento de Ingenier\u00eda Industrial Universidad de Santiago","article_publisher":"https:\/\/web.facebook.com\/Depto.Ingenieria.industrial.UdeSantiagodeChile?_rdc=1&_rdr","article_modified_time":"2025-11-19T20:05:28+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander.jpg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"6 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/","url":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/","name":"Cuerpo Acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander.jpg","datePublished":"2025-03-27T19:10:00+00:00","dateModified":"2025-11-19T20:05:28+00:00","description":"Cuerpo Acad\u00e9mico del Departamento de Ingenier\u00eda Industrial","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maria-teresa-santander.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/mariateresa-santander\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"[:es]Acad\u00e9micos[:]"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/#website","url":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/","name":"Departamento de Ingenier\u00eda Industrial Universidad de Santiago","description":"Otro sitio realizado con WordPress","publisher":{"@id":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/#organization","name":"Departamento de Ingenier\u00eda Industrial Universidad de Santiago","url":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/cropped-favicon_usach-01.png","contentUrl":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/cropped-favicon_usach-01.png","width":512,"height":512,"caption":"Departamento de Ingenier\u00eda Industrial Universidad de Santiago"},"image":{"@id":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/web.facebook.com\/Depto.Ingenieria.industrial.UdeSantiagodeChile?_rdc=1&_rdr","https:\/\/www.linkedin.com\/in\/departamento-ingeniera-industrial-usach-94780711b\/","https:\/\/www.instagram.com\/ingenieria_industrial_usach\/"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/16642"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16642"}],"version-history":[{"count":23,"href":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/16642\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22367,"href":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/16642\/revisions\/22367"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ingenieriaindustrial-usach.cl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16642"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}